Buławnik czerwony
Buławnik czerwony – niezwykły przedstawiciel storczykowatych
Buławnik czerwony (Cephalanthera rubra) to interesujący gatunek rośliny, który należy do rodziny storczykowatych (Orchidaceae). Jego unikalne cechy morfologiczne oraz specyficzne wymagania siedliskowe sprawiają, że jest on przedmiotem zainteresowania zarówno botaników, jak i miłośników przyrody. Roślina ta, ze względu na swoje piękne kwiaty oraz rzadkie występowanie, znajduje się pod ochroną w wielu krajach, w tym w Polsce.
Rozmieszczenie geograficzne buławnika czerwonego
Buławnik czerwony występuje głównie na obszarach o klimacie umiarkowanym, co obejmuje regiony Europy, Afryki Północnej oraz Azji Zachodniej. Jego zasięg geograficzny obejmuje takie kraje jak Maroko, Algeria, Grecja czy Turcja, a także północno-wschodnią Syrię oraz Iran. W Polsce buławnik czerwony jest rośliną rzadką, a jego liczebność wykazuje tendencję spadkową. Pierwotnie notowano go na około 300 stanowiskach, jednak w 2002 roku potwierdzono jedynie 150 lokalizacji.
Najwięcej stanowisk tego gatunku można znaleźć na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej oraz w Puszczy Białowieskiej. Roślina ta preferuje również tereny Warmii i Mazur oraz Woliński Park Narodowy. Ostatnie lata przyniosły jednak pozytywne zmiany – zaobserwowano wzrost liczby stanowisk w Puszczy Augustowskiej. W polskich Karpatach buławnik czerwony był notowany jedynie na sześciu stanowiskach, a obecnie przetrwał jedynie na jednym z nich, znajdującym się na Machowej na Pogórzu Śląskim.
Morfologia buławnika czerwonego
Łodyga i liście
Buławnik czerwony osiąga wysokość do 70 cm. Jego łodyga jest lekko pogięta, nagie dolne partie są najczęściej obłe i pionowo rosnące. Roślina ta potrafi przez długi czas pozostawać w stanie spoczynku, nie rozwijając pędów nadziemnych przez wiele lat. Liście buławnika są jajowato-lancetowate oraz ostro zakończone, ich liczba na łodydze wynosi od pięciu do dziewięciu. Dolne liście mogą osiągać długość do 12 cm i szerokość do 5 cm.
Kwiaty
Kwiaty buławnika czerwonego tworzą luźny kłos o długości od 3 do 21 cm. Dolne przysadki mają długość od 17 do 25 mm i są dłuższe od zalążni. W kłosie może znajdować się od dwóch do dwudziestu czterech dużych kwiatów o czerwonoliliowej barwie, chociaż sporadycznie występują również rośliny o kwiatach białych. Listki okwiatu są jajowato-lancetowate i mają długość od 16 do 23 mm oraz szerokość od 6 do 7,5 mm. Warżka kwiatu jest biała z czerwonym obrzeżeniem i posiada charakterystyczny kształt umożliwiający dostęp dla zapylaczy.
Owoc
Owocem buławnika czerwonego jest torebka o wymiarach od 15 do 30 mm długości oraz od 5,9 do 9 mm szerokości. Jest ona umieszczona na krótkim trzonku i zawiera liczne bardzo drobne nasiona, co jest typowe dla wielu gatunków storczyków.
Biologia i ekologia buławnika czerwonego
Rozwój i cykl życiowy
Buławnik czerwony jest byliną oraz geofitem, co oznacza, że
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).