Hilana Taarka
Hilana Taarka – Setuska Poetka i Pieśniarka
Hilana Taarka, znana również jako Darja Pisumaa, Darja Matrejewa oraz Wasila Taarka, to postać, która na trwałe wpisała się w historię estońskiej kultury. Urodziła się 22 marca 1856 roku we wsi Hilana, w regionie Võrumaa. Zmarła 27 grudnia 1933 roku w pobliskiej wsi Võmmorski, w gminie Meremäe. Jako setuska poetka i pieśniarka, Hilana odznaczała się niezwykłym talentem do tworzenia i wykonywania tradycyjnych pieśni ludowych, które były integralną częścią estońskiego dziedzictwa kulturowego.
Wczesne Życie i Inspiracje
Hilana była pierwszym z ośmiorga dzieci Gavrila Matsi i Karassima Oka. Jej matka, będąca utalentowaną pieśniarką, miała znaczący wpływ na rozwój artystyczny córki. Już od najmłodszych lat Hilana towarzyszyła matce podczas różnych uroczystości, takich jak wesela, gdzie wspólnie śpiewały tradycyjne pieśni. W miarę upływu czasu Hilana zaczęła komponować własne utwory w stylu leelo – tradycyjnej estońskiej muzyki folklornej. Przyjęła artystyczny pseudonim „Hilana Taarka”, który jest połączeniem jej imienia z nazwą miejsca jej urodzenia, co nadaje jej twórczości osobisty wymiar.
Kariera Artystyczna
W latach dwudziestych XX wieku Hilana Taarka zyskała rozgłos jako artystka występująca na koncertach publicznych. Jej występy odbywały się w prestiżowych miejscach, takich jak Estońska Sala Koncertowa oraz w Helsinkach, gdzie zaprezentowała półgodzinny program przed prezydentem Finlandii Kaarlo Juho Ståhlbergiem. Ten wyjątkowy koncert został zorganizowany przez fińskiego folklorystę Armasa Otto Väisänena, który poznał Hilanę w 1913 roku podczas swoich badań terenowych w południowej Estonii. Väisänen był zachwycony jej talentem i dokumentował improwizowane śpiewy poetki.
Warto również odnotować, że Hilana Taarka była główną wokalistką pierwszego Festiwalu Pieśni Seto, który odbył się w 1922 roku. Jej obecność na tym wydarzeniu miała duże znaczenie dla popularyzacji setuskiej kultury muzycznej oraz umocnienia pozycji kobiet w tej dziedzinie sztuki.
Życie Prywatne i Wyzwania
Mimo sukcesów artystycznych, życie prywatne Hilany było pełne trudności. Była matką pięciorga dzieci – syna i czterech córek – które wychowywała w skromnych warunkach. Mieszkały razem z matką Hilany w małej chacie bez komina, co znacząco wpływało na ich codzienne życie. Pomimo ubóstwa i trudności związanych z macierzyństwem, Hilana kontynuowała swoją pasję do muzyki i poezji.
Dopiero pod koniec swojego życia artystka zaczęła cieszyć się lepszymi warunkami dzięki wsparciu swoich wielbicieli. Niestety jej status społeczny jako niezamężnej matki był niski, co przełożyło się na skromną frekwencję na jej pogrzebie – przybyło na niego tylko kilka osób.
Twórczość Muzyczna
Hilana Taarka pozostawiła po sobie bogaty dorobek muzyczny, którego część przetrwała do dziś. Jej utwory charakteryzowały się różnorodnością melodii oraz tematyką bliską codziennemu życiu Setów. Wśród najpopularniejszych pieśni można wymienić „Olet kulla tii koolipreili” (1921), „Kuule, kuule
Artykuł sporządzony na podstawie: Wikipedia (PL).